:::: MENU ::::

Posts Categorized / Articles

  • Mar 01 / 2016
  • 0

2016: Can this budget keep up the promises for famrers?

‘Doubling the farmers’ incomes in the next five years’ is the promise with which the Finance Minister Mr. Arun Jaitley began his 2016-17 budget speech.  What does this means to 263 million people (who form 54.6% of working population) deriving their livelihood from farming today?  The increasing costs of cultivation and stagnant prices (when corrected to inflation), increased costs of living and decreasing over all support to farming has led to continuous decline of farm incomes.  The National Sample Survey 70th round (2014) estimates that average income of farmers is Rs 6,426 per month which is often lower than their monthly expenditure.  Let’s see what the current budget offers to the farmers.

160301 budget dc

Total allocation for farming sector is increased to Rs. 35,984 crore a substantial increase from the previous year. The main focus of the budget seems is to be creating infrastructural support in the form of creating irrigation facilities, storage and processing facilities and establishing unified market system which together will lead to the increase in the incomes for the farmers.

The growing indebtedness in agriculture is due to low access to institutional credit.  The budget targets Rs. 9.0 lakh cr to farm sector with an interest subvention of Rs. 15,000 cr.   This will only marginally increase the credit access from the current 21%.  The allocation of Rs. 5,500 cr to the new Pradhan Mantri Fasal Bheema Yojana is a silver lining which may help more farmers to get under the cover.

The substantial allocations in the budgets for irrigation and ground water management under various schemes will help farmers in rainfed areas to protect their crops and reduce the risks of crop failure.

However, the key question about the strategies to increase the farmers’ incomes remains unanswered.  As promised, if the incomes have to double in the next 5 years, the annual growth rate has to be at least 14%.  This seems to be an impossible task given that the increase in minimum support prices across the commodities in the last two years is only 3-6%.  In this budget also no efforts are made to increase the prices. Promoting decentralised procurement can get more farmers to access the minimum support prices.  Creating a unified market without creating safety nets will only make the farmers vulnerable given the high variations in costs of cultivation and access to productive resources like land and water across the country.

The allocation of Rs. 900 crore for price stabilisation fund is a welcome step, but these allocations are often used to stabilise the prices at the consumer end rather than on the producer end as it happend in the last two years.

The key challenges in farming sector cannot be addressed as long as the farmers remain unorganised.  Substantial investments have to be put in by the governments to organise farmers into producer organisations and extend credit, infrastrure supports and tax benefits to them. Currently, these organisations are taxed at 30% like any other companies with no incentives on loans for working or fixed capital.

Even if we assume that the current trend will continue and somehow farmers’ incomes will double in the next five years, it will remain at about Rs. 12,000 per month on average in 2022 which will be half of the income of the lowest paid employee in government this year and that will be delivered by the next government.  No hope on horizon for farmers as yet.

  • Feb 14 / 2016
  • 0

Bt cotton Seed Prices and Royalties-issues of concern

Three hybrids of Bt cotton were introduced in India by Mahyco Monsanto Biotech Ltd (MMB) in 2002.  The prices were fixed at Rs. 1800 per packet of 450 g which can be used to sow in an acre.  In 2005 Rasi and Ankur seeds which also developed Bt cotton in license agreement with MMB also got approval for their Bt hybrid seeds.  The license agreementshow that the Indian companies which entered into the agreement have to pay upfront Rs. 50 lakhs and an amount annually fixed by MMB.  They were asked to pay Rs 1200 on every packet initially.

Mahyco Monsanto Biotech’s sublicense agreement has clauses which says any company entering into an agreement with MMB has to withdraw Cry1Ac (MON 531) based Bt cotton three years after the commercial approval of the Bollgard-II (with staked genes cry1Ac & cry2Ab (MON 15985) or five years after the first planting of the Bollgard-II.  the indian seed companies which have paid Rs. 50 lakh initially to aquire license and paid royalty (Rs. 1250 on every packet initially and now Rs. 150 for Bollgard-I) have to withdraw the single gene cry1Ac anyway by next year as per the license agreement.

In 2005 faced with the problem of price hike AP government sought the intervention of Monopoly and Restrictive Trade Practices Commission (See box on Bt cotton,  Royalties and Seed Prices).

AP government requested the Commission to declare the agreement between Indian seed companies and MMB as void as it is leading to monopoly and increase in seed prices.  MMB maintained that it is not monopoly as other events (Nath seeds and JK agri genetics) were also approved.  However, since the royalty collected is higher the state government should take action to reduce it.  As there was no law to regulate the seed prices, AP state government used its power of granting trade licenses under Seed Control Order, 1983.  The prices of Bt cotton seed were fixed at Rs 750 a packet (450 gm) and Rs 925 in 2006 for Bt I and Bt II respectively. This was further reduced to Rs 650 and Rs 750 respectively in 2008.  As the Agreement between MMB and Indian Seed Companies continues to exist and they still have to pay the royalty as demanded by the company.

The industry quickly changed the recommendation from one packet (of 450 g to two packets of 450 g per acre) which quickly doubled their business. MMB was collecting royalty of Rs 150 and Rs 225 on Bollgard-I and Bollgard-II respectively.

In 2007, Central govt removed cotton seed from Essential Commodities act 1955. With this cotton seed could no longer be controlled through Seed Control Order, 1983 which draws its powers from Essential Commodities act 1955.  Seed industry argued that states do not have control over cotton seed prices and marketing and a case was filed in AP high court.  In this context, AP government came up with a special legislation called The Andhra Pradesh Cotton Seeds (Regulation of Supply, Distribution, Sale and Fixation of Sale Price) Act, 2007, quickly followed by other states The Gujarat Cotton Seeds (Regulation of Supply, Distribution, Sale and Fixation of Sale Price) Act, 2008 and The Maharashtra Cotton Seeds (Regulation of Supply, Distribution, Sale and Fixation of Sale price) Act, 2009.

As the state level laws are more stringent, industry could again get the cotton seed back into essential commodities act in 2008. In 2011 a case was filed in Gujarat High Court which declared Gujarat Cotton Seed Act 2008 as null and void as the cotton seed is back in essential commodities act. A similar case was filed in AP high court and Mumbai High court.  In 2013 Mumbai high court upheld the Maharashtra Cotton Seeds Act and said state government has powers to regulate the quality and prices of seeds in the state (http://articles.economictimes.indiatimes.com/2013-10-01/news/42576338_1_seed-industry-mahyco-monsanto-biotech-seed-companies).  The seed industry has filed a case in the supreme court and the decision is still pending.

In 2010, the National Seed Association of India (NSAI), a body of seed companies association demanded that they should be allowed to increase the seed costs of bt cotton by Rs. 200/packet.  Their main argument is that ‘Farmers across the country earned Rs 25,000 crore, farmers in Andhra Pradesh realised Rs 4,000 crore after the introduction of Bt cotton. The farmers’ income, which was at Rs 16,000 in 2006, has increased to Rs 36,000 in 2009’.

In the mean time, as the state governments have not agreed to increase the prices, the industry started squeezing in the cotton seed producers.  From 2010 state governments started notifying the cotton seed procurement prices as well.  For example, vide G.O.Rt.No.199, A&C (FP.II) Dept., dated 4-3-2014 government of Andhra Pradesh has fixed the procurement of Bt cotton seed prices, over head costs, royalties and sale prices.

Source: G.O.Rt.No.199, A&C (FP.II) Dept., dated 4-3-2014

However, the MMB was collecting higher royalty and forcing the seed companies to pay the royalty.  The Indian seed companies has approached court to ask MMB to refund the excess royalty of Rs. 1300 crore.

This is challenged in the supreme court and in November, 2015 the central government has  issued notification that the cotton prices will be controlled by the centre here after (http://articles.economictimes.indiatimes.com/2015-12-13/news/69006454_1_mahyco-monsanto-biotech-bt-cotton-national-seed-association). (http://www.livemint.com/Politics/wRfyEO4tnX65VSGqlCMR6J/Delhi-HC-sets-stage-for-price-controls-on-Bt-cotton-seeds.html)

In this context, our submission is

  1. Government should clarify the issue of royalties or trait fee in seeds as Indian Patent Act do not honor patents on living forms including seeds. This should be part of the new seed regulation which is pending before the parliament.  The government also should clarify on how long the royalties will continue as it is already 14 years since royalties on Bt I are collected and about 10 years on Bt II.
  2. The licence agreements between the MMB and Indian Seed Companies have to be regulated and cannot be termed as private as argued by the MMB.
  3. The seed prices and royalties have to be regulated government should come up with a clear policy like the Drug prices control order as the issue is not restricted to cotton seed alone.
  4. In the context where Central govt has already declared that certain bollworms have developed resistance to Bt cotton (against Bt I in 2009 and Bt II in 2015), the centre should also consider cancelling the license for marketing of these technologies.
  5. The centre can define guidelines and fix maximum retail price. The states should have the freedom to fix the prices below the MRP based on their situations.  It cannot be uniform price across the country as the situations vary.


other material


[1] ramoo@csa-india.org; 09000699702

  • Feb 14 / 2016
  • 0

Organic Sikkim

భారత దేశం లో మొదటి సేంద్రియ రాష్ట్రం గా సిక్కిం ఖ్యాతి గడించింది. తమ ప్రకృతి వనరులను కాపాడుకోవటానికి, గ్రామాలలో నివసించే 80% ప్రజల ప్రధాన జీవనాధారమైన వ్యవసాయాన్ని సుస్థిరం చేసుకోవటానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం 2003 లో అధికారికం గా పూర్తి సేంద్రియ రాష్ట్రం గా మారటానికి నిర్ణయం తీసుకున్నది. సిక్కిం రాష్ట్ర పూర్తి విస్తీర్ణం 7,29,900 హెక్టార్లు మాత్రమే. అందులో వ్యవసాయం నడిచేది కేవలం 10.20 % విస్తీర్ణం (74,303 హెక్టార్లు) లోనే. మొత్తం రైతులు 64,088 మంది.  ప్రధాన పంటలు మొక్కజొన్న, వారి, గోధుమ, మినుములు, సోయా, ఆవాలు, ఆరంజ్, పియర్, అల్లం, పసుపు, యాలుకలు, చెర్రీ పెప్పర్, బటాని మరియు కూరగాయలలో టమాటో, బంగాళదుంప, కాలిఫ్లవర్, కాబేజీ, పూలల్లో గులాబీలు, గేర్బెర, అంతురియం ముఖ్యమైనవి. అలాగే బంగాళాదుంప, కాలిఫ్లవర్, కాబేజీ, బటాని ల విత్తనోత్పత్తి కి అనుకూలమైన వాతావరణం.

దీనికి అవసరమైన విధివిధానాలను రూపొందిస్తూ 2004 లో సేంద్రియ వ్యవసాయ విధానాన్ని రూపొందించారు. వ్యవసాయం, పశు వనరులు పూర్తిగా సేంద్రియం గా మారటానికి కావాల్సిన చర్యలు చేపట్టటం జరిగింది. దీనిలో భాగంగా రసాయనిక పురుగు మందులు, ఎరువులు, గ్రోత్ హోర్మోన్స్, యాంటిబయాటిక్ ల వాడకం, అమ్మకం లపై నిషేధం విదించటం జరిగింది. వ్యవసాయ శాఖ, ఉద్యానవన శాఖ, పశుసంవర్ధక శాఖ కలిసి సేంద్రియ వ్యవసాయం వైపు పయనించేలా చర్యలు చేపట్టారు. అన్ని కేంద్ర పధకాలతో సహా అన్ని ప్రభుత్వ పధకాలను సేంద్రియ వ్యవసాయం వైపు మార్చటం జరిగింది. క్రమేపి మార్పు తేవటానికి తీసుకున్న చర్యలు

  • ప్రతి సంవత్సరం రసాయనిక ఎరువులు, పురుగుమందుల పై ఇచ్చే సబ్సిడీ లను పది శాతం తగ్గిస్తూ పూర్తిగా మానివేయటం
  • రాష్ట్ర వాటా క్రింద కేంద్ర ప్రభుత్వం అందించే రసాయనిక ఎరువులు, పురుగు మందులను తీసుకోక పోవటం
  • రసాయనిక ఎరువులు, పురుగు మందులు అమ్మే దుఖానాలన్నిటిని మూసివేయటం
  • SIMFED (సిక్కిం రాష్ట్ర సరఫరాల మరియు సహకార మార్కెటింగ్ ఫెడరేషన్) ద్వారా జరిగే రసాయనిక ఎరువుల అమ్మకాలు మానివేయటం
  • కొత్త లైసెన్స్ లు ఇవ్వకుండా వ్యవసాయ, ఉద్యానవన శాఖలకు ఆదేశాలు
  • బయటి రాష్ట్రాల నుంచి రసాయనిక ఎరువులు, పురుగు మందులు తీసుకు రాకుండా చర్యలు తీసుకోవటానికి రవాణా శాఖకు ఆదేశాలు
  • సేంద్రియ ఎరువులను కొని రైతులకు అందుబాటు లో వుంచటం
  • రైతులు సొంతం గా పొలం లో సేంద్రియ ఎరువులు, పురుగు మందులు తయారు చేసుకోవటానికి సబ్సిడీ లు
  • రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఆధ్వర్యం లో విత్తనాలు, బయో ఉత్పత్తులు, సేంద్రియ ఎరువుల ఉత్పత్తికి కావాల్సిన ఏర్పాట్లు
  • రైతులకు, యువతకు సేంద్రియ వ్యవసాయం, ఉత్పాదకాల తయారీ నేర్పటం కోసం సేంద్రియ జీవనో పాదుల పాటశాలలు నడపటం

సేంద్రియ రాష్ట్రం గా మారటానికి నిర్ణయం తీసుకున్న తర్వాత మొదట 100 గ్రామాలను గుర్తించి జీవ గ్రామాలు (బయో విలేజ్) గా మార్చటం ప్రారంబించారు. వీటికి తోడు రాష్ట్ర ప్రభుత్వ అధీనం లో నజితం, మెల్లిధార వ్యవసాయ క్షేత్రాలను ‘సెంటర్ ఫర్ ఎక్సెలెన్స్’ గా గుర్తించి పరిశోధనలు, క్షేత్ర పరీక్షలు, శిక్షణ కోసం నమూనా క్షేత్రాలను  నిర్వహించారు.

రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా సేంద్రియ వ్యవసాయాన్ని అమలు చేసేందుకు, సేంద్రియ ఉత్పత్తులకు మార్కెట్ కల్పించటం కోసం  2010 లో సిక్కిం ఆర్గానిక్ ఫార్మింగ్ మిషన్ ఏర్పాటు చేయటం జరిగింది.  దీని ఆధ్వర్యం లో ప్రతి సంవత్సరం ఇరవై వేల ఎకరాలు సేంద్రియ వ్యవసాయం కిందకు తెచ్చేందుకు, 2015 నాటికి రాష్ట్రం లో లోని రైతుల భూము లన్నిటిని ఆర్గానిక్ సర్టిఫికేషన్ కిందకు తెచ్చి పూర్తి సేంద్రియ రాష్ట్రం గా మారటానికి ప్రణాళికలు రూపొందించుకున్నారు.

గత పది సంవత్సరాల అనుభవాలు:

  • దిగుబడులు ఇంతకు ముందుకు వలననే వున్నాయి
  • ఖర్చులు భాగా తగ్గాయి
  • చీడ పీడా పురుగుల సమస్యలు తగ్గాయి


  • Sep 27 / 2015
  • 0

‘పోలి హౌస్’ వ్యవసాయం తో రైతులకు కష్టాలు

‘హరిత పందిర్లు’ పేరుతో తెలంగాణా ప్రభుత్వం పెద్ద ఎత్తున పోలి హౌస్ లకు  ప్రోత్సహకాలు ఇస్తున్నది.  అలాగే అటు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం కూడా వీటికి పెద్ద ఎత్తున సహాయం ఇస్తున్నది.  మన వాతావరణ పరిస్థితులు, రైతుల స్థితి గతులు వీటికి అనుకూలంగా లేకున్నా ఇంత పెద్ద ఎత్తున ప్రభుత్వం వీటిని ఎందుకు ప్రోత్షహిస్తుంది అన్నద్ది ప్రశ్నార్ధకమే.

ప్రభుత్వ లెక్కల ప్రకారం గత పది సంవత్సరాల కలం లో 130 పోలి హౌస్ లకు సబ్సిడీ ఇస్తే…తెలంగాణా ప్రభుత్వం గత సంవత్సరం 250 కోట్లు కేటాయించారు. ఇప్పటికి 129 నిర్మించామని ఉద్యానవన శాఖ చెపుతోంది.


విదేశాలలో ఎక్కువ భాగం చలి నుంచి తట్టుకోవటం కోసం ఇలాంటి వాటిని వాడతారు.  మన దేశం లో ఇలాంటి పరిస్థితులు కేవలం హిమాచల్ ప్రదేశ్, కాశ్మీర్, సిక్కిం లాంటి కొన్ని రాష్ట్రాలలో మాత్రమే వున్నాయి.  ముఖ్యం తెలంగాణా, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రాలు వీటి కి ఏమాత్రం అనుకూలం కాదు.

‘పోలి హౌస్’ వ్యవసాయం తో ప్రధాన సమస్యలు

  • మన లాంటి వేడి (ఉష్ణ) ప్రాంతాల్లో పోలి హౌస్ లో వేడి విపరీతం గా పెరుగుతుంది. ఇది తగ్గించటం కోసం లోపల ఫ్యాన్ లు , నీటి చల్లటానికి మిస్ట్ బ్లోయర్స్ పెట్టుకోవాల్సి వస్తుంది. వీటివలన ఖర్చు, విద్యుత్తు పై ఆధార పడటం బాగా పెరుగుతుంది.
  • ఫ్యాన్లు, మిస్ట్ బ్లోయర్స్ లేకుండా మామూలుగా గాలి ఆడేలా వుండాలి అంటే పోలి హౌస్ నిర్మాణం చాలా ఎత్తు గా చేయాల్సి వస్తుంది.  దీనితో మరలా ఖర్చు భాగా పెరుగుతుంది.
  • వేడి వలన పుప్పొడి దెబ్బతిని కాయలు తాయారు కావు. అలాగే చాలా కూరగాయలు ఫలదీకరణ కోసం తేనెటీగలు మొదలైన పురుగుల పైన ఆధార పడతాయి. పోలి హౌస్ ల లోకి వాటి ప్రవేశం తక్కువ కాబట్టి కూడా దిగుబడులు తగ్గుతాయి.
  • వేడి తగ్గించటం కోసం ఎక్కువ నీరు చల్లితే (మిస్ట్) తెగుళ్ళు ఎక్కువగా పెరుగుతాయి.
  • అలాగే పోలి హౌస్ లోపల కర్బన వాయువులు పెరిగి, ఆక్సిజన్ తగ్గిపోతుంది, దానితో తెగుల్ల సమస్యలు, దిగుబడులు తగ్గటం జరుగుతుంది.
  • బయట నుంచి పురుగులు ఒక్కసారి ప్రవేశిస్తే, లోపల బదనికలు లేక పోవటం వళ్ళ లోపల వాటి సంఖ్యా విపరీతం గా పెరిగి పోతుంది.
  • నిర్వహణ ఖర్చులు బాగా ఎక్కువ కావటం తో ఇక్కడ సాధారణం గా పండే పంటలు కాకుండా విదేశాలకు లేక దూర ప్రాంతాలకు ఎగుమతి చేసే పంటల పై ఆధార పడాల్సి వస్తుంది. వాటితో ఉత్తత్తి లోను, మార్కెటింగ్ లోను సమస్యలు ఎక్కువ అవుతాయి.

 IMG_20150918_101033_HDR IMG_20150918_174514_HDR

 ఇప్పటికే హైదరాబాద్ చుట్టుపక్కల నిర్మించిన పోలి హౌస్ లలో మూడు వంతులు పనిచేయటం లేదు. కేవలం ఎగుమతులకోసం ‘గేర్బెర’ లాంటి పూలు పండించుకునే రైతులు మాత్రమే వీటిని ఇంకా వాడుతున్నారు. మిగితా వాళ్ళంతా కవర్ తీసేసి పైప్ లను తీగ జాతి మొక్కలు పాక టానికి వాడుకుంటున్నారు.

పోలి హౌస్ లకు సబ్సిడీ లు

ప్రస్తుతం వీటి నిర్మాణానికి సుమారు గా ఎకరానికి ముప్పై ఐదు లక్షల వరకు ఖర్చు అవుతుంది. ప్రభుత్వం ఇరువై ఐదు లక్షల వరకు (70%) సబ్సిడీ ఇస్తుంది. మిగితా పది లక్షలు రైతు భరించాలి. హైదరాబాద్ చుట్టూ వంద కిలోమీటర్ల పరిదిలో 1000 ఎకరాల్లో పోలి హౌస్ ల నిర్మాణం చేస్తామని ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. ఒక రైతు కనీసం 200 చ.మీ. నుంచి మూడు ఎకరాల వరకు సబ్సిడీ పొందవచ్చు.

అయితే తమ వంతు వాటా గా పది లక్షలు కట్టగలిగే స్థితి లో ఏ సాధారణ రైతు లేరు.  దానితో పట్టణాలలో వున్న వారు పెట్టుబడుల కోసం ఇలాంటివి పెట్టుకుంటున్నారు. ఇంత ఎక్కువ  ఇలా కొంత మందికి మాత్రమే చాలా పెద్ద మొత్తం లో (మూడు ఎకరాలలలో పోలి హౌస్ వేసుకున్న వారికి గరిష్టం గా 75 లక్షలు) సబ్సిడీ ఇవ్వటం వలన, కొంచెం సహాయం కోసం ఎదురు చూస్తున్న చాలా మంది రైతులు బాగా నష్ట పోతారు.

అలాగే కేవలం ఎగుమతుల కోసం అంటూ పండించే పంటలకి పెద్ద ఎత్తున ప్రోత్సహకాలు ఇవ్వటం కూడా అనవసరం. ఇక్కడ పండించుకొని ఎక్కువ భాగం ఇక్కడ వాడుకునే పంటలకు, చిన్న సన్న కారు రైతులకి ఉపయోగ పడే పద్ధతులని ప్రోత్శాహించాలి.

సాధారణ ఆకుకూరలు, కాయగూరలు పండటానికి 28-32 డిగ్రీ ల కంటే ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రతలు  అనుకూలం కాదు. ఇందుకోసం రైతులు మామూలు షేడ్ నెట్స్ వాడుకోవటం చేయవచ్చు, అలాగే పొలం గట్ల పై చెట్లు పెంచు కోవచ్చు.   పోలి హౌస్ లాంటివి అనవసరం. వీటి మీద పెట్టె ఖర్చు, సబ్సిడీ లు ప్రభుత్వం వేరే వాటికీ మళ్లిస్తే మంచిది.